Streszczenie

Wprowadzenie. Okres życia wewnątrzmacicznego jest pierwszym etapem rozwoju osobniczego, decydującym o późniejszym rozwoju i stanie zdrowia człowieka. W tym okresie, który charakteryzuje się bardzo dynamicznymi przemianami i intensywnym rozwojem fi zycznym, bardzo ważne jest ograniczenie oddziaływania czynników negatywnych na płód. Wzrastająca liczba noworodków przedwcześnie urodzonych z niską masą urodzeniową oraz wadami rozwojowymi stanowi wskazanie do podjęcia badań określających zależność pomiędzy przebiegiem ciąży a wpływem różnych czynników środowiskowych, jakie działają na płód w czasie ciąży.
Cel. Celem pracy była analiza przyczyn występowania wcześniactwa u noworodków.
Materiał i metody. Badaniami objęto 104 noworodki oraz ich matki, hospitalizowane w Oddziale Patologii Noworodków Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie. Metodę badawczą stanowiła analiza dokumentacji medycznej oraz kwestionariusz ankiety. Dokonano oceny urodzeniowych parametrów antropometrycznych wcześniaków, ich wiek płodowy, kolejność ciąży, ilość punktów Apgar.
Wyniki. Większość noworodków bo aż 58,65% stanowiły noworodki matek zamieszkałych w rejonach wiejskich pochodzące z pierwszej ciąży i pierwszego porodu. Przyczyny wcześniejszego porodu wynikały w 85,58% ze strony matek, a wiek płodowy i ilość punktów w skali Apgar otrzymanych w pierwszej minucie po urodzeniu były ściśle związane z sobą, oraz z okresem, przez jaki dziecko przebywało w oddziale. Wykazano także wpływ czynników, takich jak: wiek matek, stan ich zdrowia, wykształcenie i sytuacja materialna, na stan zdrowia dziecka i związek z występowaniem porodów przedwczesnych.
Wnioski. Większość porodów przedwczesnych występowała u kobiet zamieszkałych w rejonach wiejskich. Stan zdrowia matki przed i w czasie ciąży oraz przyjmowane leki są przyczyną mniejszej masy urodzeniowej wcześniaków. Noworodki matek palących papierosy i narażone na wpływ dymu tytoniowego w bezpośrednim otoczeniu mają mniejszą masę urodzeniową. Przeprowadzone badania dowiodły, że konieczna jest edukacja dziewcząt i kobiet w okresie koncepcyjnym, oraz kobiet w ciąży w zakresie odpowiedniego stylu życia.

Słowa kluczowe: noworodek, wcześniactwo, płód, neonate, prematurity, foetus